Đoàn Thượng
Học thuậtThân thiện
Định nghĩa
- Danh từ riêng:
- Tên một võ tướng thời Lý Huệ Tông: Đoàn Thượng là một nhân vật lịch sử, từng là tướng nhà Lý nhưng sau đó nổi loạn, xưng vương và chống lại triều đình.
- Một thủ lĩnh phiến quân, xưng là Đông Hải vương: Ông ta chiếm cứ vùng Hồng Châu, xây thành đắp lũy, cát cứ một phương.
Ví dụ sử dụng
- Danh từ riêng:
- Đoàn Thượng ban đầu là một võ tướng của triều đình nhà Lý.
- Sau khi vượt ngục, Đoàn Thượng trở về Hồng Châu chiêu mộ binh mã, xưng vương.
- Cuộc nổi dậy của Đoàn Thượng khiến triều đình phải vất vả đánh dẹp.
Các cách sử dụng nâng cao
- Chỉ sự phản nghịch, cát cứ: Tên tuổi Đoàn Thượng thường được nhắc đến như một biểu tượng của thế lực cát cứ chống lại chính quyền trung ương thời loạn lạc cuối Lý đầu Trần.
- Lịch sử ghi nhận Đoàn Thượng như một thế lực ly khai mạnh mẽ.
Biến thể và từ liên quan
- Đông Hải vương: Danh hiệu mà Đoàn Thượng tự xưng khi cát cứ.
- Hồng Châu: Địa bàn hoạt động chính của Đoàn Thượng (nay thuộc Hải Dương).
Từ đồng nghĩa / Cách gọi khác
- Kẻ phiến loạn: (Khi nhìn từ góc độ triều đình) Chỉ Đoàn Thượng với nghĩa tiêu cực.
- Thủ lĩnh khởi binh: (Khi nhìn từ góc độ địa phương hoặc phong trào) Chỉ Đoàn Thượng.
Thành ngữ / Cụm từ lịch sử liên quan
- "Đoàn Thượng cát cứ Hồng Châu": Cụm từ dùng để chỉ sự kiện lịch sử này.
- "Loạn Đoàn Thượng": Chỉ cuộc nổi dậy và thời kỳ cát cứ do ông ta gây ra.
- Võ tướng đời Lí Huệ tông, quê ở Hồng Châu (nay là làng Thung Độ, huyện Gia Lộc, tỉnh Hải Hưng)
- Năm Nhâm thân 1212, trong nước có nhiều biến loạn, Đoàn Thượng nhận lệnh triều đình về Hồng Châu mộ quân đánh dẹp, thừa dịp ấy y tác uy, tác phúc khiến nhân dân oán thán. Việc báo về triều, y bị hạ ngục. Một hôm thừa lúc lính canh bất cẩn, y cướp được thanh gươm vượt ngục, mình trần như nhộng, chạy xuống Hồng Châu tụ tập đồ đảng, đắp lũy xây thành xưng là Đông Hải vương
- Trần Thủ Độ phải khó nhọc đánh dẹp vẫn không áp đảo được
- Sau Thủ Độ ước hẹn phong vương cho y, định kỳ mời y đến hội thề, y không đến
- Năm Mậu tí 1228, Trần Thủ Độ mật sai Nguyễn Nộn ở Bắc Giang kéo quân đánh úp phía sau, Thủ Độ tự thân chỉ huy đại binh tấn công mặt trước, thế không chống nổi, Thượng bị thương nặng, chạy đến làng An Nhân thì chết
- Con Đoàn Thượng là Đoàn Văn đem cả gia tộc đầu hàng